Η Ελλάδα, σε συνεργασία με την Ιταλία, την Πολωνία, την Τσεχία, την Ουγγαρία και τη Σλοβακία, προετοιμάζει κοινή επιστολή με αίτημα τη μετάθεση της εφαρμογής του νέου ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών (ETS2) τουλάχιστον έως το 2030. Οι έξι χώρες επιδιώκουν την αναβολή της έναρξης του συστήματος, επικαλούμενες την αύξηση των τιμών της ενέργειας και τις υφιστάμενες διαφορές στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το αίτημα για αναβολή του ETS2
Το σύστημα ETS2, το οποίο αφορά τις εκπομπές από τη χρήση καυσίμων στις οδικές μεταφορές και στα κτίρια, είχε αρχικά προγραμματιστεί να τεθεί σε ισχύ από το 2027, ενώ το χρονοδιάγραμμα είχε ήδη μετατεθεί για το 2028. Η νέα πρωτοβουλία των έξι χωρών στοχεύει σε περαιτέρω παράταση, θέτοντας ως χρονικό ορίζοντα το 2030. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, το κείμενο της επιστολής βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της προετοιμασίας και δεν έχει οριστικοποιηθεί, ενώ ενδέχεται να συμπεριληφθούν πρόσθετες παρατηρήσεις από την πλευρά της Ιταλίας.
Η κίνηση αυτή αποτελεί επίσης απάντηση στην παρέμβαση σκανδιναβικών χωρών, οι οποίες έχουν ταχθεί υπέρ της διατήρησης του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών. Προς το παρόν, δεν έχει ληφθεί καμία επίσημη απόφαση για νέα αναβολή της εφαρμογής του συστήματος.
Η τοποθέτηση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη
Το ζήτημα του ενεργειακού κόστους και της λειτουργίας του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS) απασχόλησε τις εργασίες της Συνόδου Κορυφής στις Βρυξέλλες. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη διάρκεια των συζητήσεων, υπογράμμισε την ανάγκη αναθεώρησης του υφιστάμενου συστήματος, προειδοποιώντας ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει κίνδυνο αποβιομηχάνισης εάν δεν υπάρξουν ουσιαστικές αλλαγές.
Σύμφωνα με Έλληνα αξιωματούχο, ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι το ETS πρέπει να παραμείνει βασικό εργαλείο για την ευρωπαϊκή στρατηγική απανθρακοποίησης, αλλά οφείλει να προσαρμοστεί στα νέα οικονομικά δεδομένα. Παράλληλα, ο πρωθυπουργός εξέφρασε αντιρρήσεις για το προσχέδιο συμπερασμάτων της Συνόδου, υποστηρίζοντας ότι δεν ανταποκρίνεται στον επείγοντα χαρακτήρα της ενεργειακής κρίσης. Στο πλαίσιο αυτό, ζήτησε μεγαλύτερη ευελιξία εντός των υφιστάμενων ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων, ώστε τα κράτη-μέλη να έχουν τη δυνατότητα να εφαρμόσουν στοχευμένα και προσωρινά μέτρα στήριξης για τα ευάλωτα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
