Σοβαρές επιφυλάξεις για την προτεινόμενη κατάργηση των πληρωμών με μετρητά στις αντικαταβολές μέσω εταιρειών ταχυμεταφορών εκφράζει ο Ελληνικός Σύνδεσμος Ηλεκτρονικού Εμπορίου (GR.EC.A.). Ο φορέας προειδοποιεί για κινδύνους που αφορούν την άνιση μεταχείριση μεταξύ φυσικών και ηλεκτρονικών καταστημάτων, τον περιορισμό των επιλογών των καταναλωτών, καθώς και την επιβάρυνση της αγοράς, ζητώντας να μην προχωρήσει το μέτρο χωρίς προηγούμενη τεκμηρίωση και ουσιαστικό διάλογο.
Ζητήματα αθέμιτου ανταγωνισμού
Σύμφωνα με τον GR.EC.A., η προτεινόμενη ρύθμιση δημιουργεί στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό, καθώς προβλέπει διαφορετική μεταχείριση των συναλλαγών ανάλογα με το κανάλι πώλησης. Ενώ στα φυσικά καταστήματα επιτρέπεται η εξόφληση με μετρητά για ποσά κάτω των 500 ευρώ, για τις ηλεκτρονικές αγορές που παραδίδονται μέσω courier προτείνεται η πλήρης απαγόρευση των μετρητών, ανεξάρτητα από την αξία της συναλλαγής.
Ο Σύνδεσμος επισημαίνει ότι αυτή η διαφοροποίηση θέτει ερωτήματα σχετικά με την αρχή της αναλογικότητας, καθώς ένας καταναλωτής ενδέχεται να μην έχει τη δυνατότητα πληρωμής με μετρητά για ένα προϊόν μέσω ηλεκτρονικής παραγγελίας, ενώ θα μπορούσε να το πράξει σε ένα φυσικό κατάστημα. Επιπλέον, ο GR.EC.A. ζητά αποσαφήνιση του πεδίου εφαρμογής της διάταξης, θέτοντας ερωτήματα για τις εξής περιπτώσεις:
- Την εξόφληση παραγγελιών στα φυσικά σημεία εξυπηρέτησης και παραλαβής των εταιρειών courier.
- Τις παραδόσεις που πραγματοποιούνται με ίδια μέσα του πωλητή.
- Τις παραδόσεις προϊόντων και γευμάτων από επιχειρήσεις εστίασης ή τρίτους διανομείς.
- Άλλα μοντέλα παράδοσης που ενδέχεται να υπάγονται σε διαφορετικό καθεστώς.
Ιχνηλασιμότητα και καταπολέμηση της φοροδιαφυγής
Ο GR.EC.A. αναγνωρίζει τη σημασία της διαφάνειας και της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής, ωστόσο υπογραμμίζει ότι οι συναλλαγές αντικαταβολής μέσω εταιρειών ταχυμεταφοράς διαθέτουν ήδη σημαντικό βαθμό ηλεκτρονικής καταγραφής. Όπως αναφέρει ο Σύνδεσμος, κατά τη διαδικασία δημιουργούνται δεδομένα για την παραγγελία, την αποστολή και την είσπραξη, ενώ τα χρήματα αποδίδονται στις επιχειρήσεις μέσω τραπεζικών λογαριασμών. Κατά συνέπεια, τα δεδομένα αυτά μπορούν να αξιοποιηθούν για σκοπούς ελέγχου και διασταύρωσης.
Παράλληλα, ο Σύνδεσμος τονίζει ότι η έκδοση νόμιμου φορολογικού παραστατικού αποτελεί υποχρέωση της επιχείρησης ανεξάρτητα από τον τρόπο πληρωμής. Η θέση του GR.EC.A. είναι ότι πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στη διασύνδεση και την αξιοποίηση των υφιστάμενων δεδομένων, αντί για την καθολική απαγόρευση ενός νόμιμου μέσου πληρωμής.
Η σημασία της αντικαταβολής για τον καταναλωτή
Πέρα από τον καθαρά οικονομικό χαρακτήρα, ο Σύνδεσμος τονίζει ότι η αντικαταβολή λειτουργεί ως μηχανισμός εμπιστοσύνης, ιδιαίτερα για τους καταναλωτές που πραγματοποιούν αγορές από ηλεκτρονικά καταστήματα για πρώτη φορά. Η δυνατότητα πληρωμής κατά την παράδοση κρίνεται ως κρίσιμη για την ανάπτυξη του κλάδου και τη στήριξη μικρών ή νεοσύστατων επιχειρήσεων, οι οποίες δεν διαθέτουν ακόμη την αναγνωρισιμότητα των μεγάλων εμπορικών ομίλων.
