Σε μια νέα, πιο απαιτητική φάση εισέρχεται η ελληνική αγορά ακινήτων, με τον δείκτη Real Estate Performance Index της PwC Ελλάδας να χαρτογραφεί τη διαδρομή των βασικών κλάδων από το 2012 έως σήμερα. Η αγορά μετατοπίζει πλέον το ενδιαφέρον της στην ποιότητα των ακινήτων, τη βιωσιμότητα και την κάλυψη χρόνιων ελλείψεων, από την προσιτή κατοικία έως τις σύγχρονες υποδομές logistics.
Ενισχυμένος ο ρόλος των ΑΕΕΑΠ
Η επενδυτική δραστηριότητα παρουσιάζει ενίσχυση σε όλο το φάσμα των κλάδων, με τις Ανώνυμες Εταιρείες Επενδύσεων σε Ακίνητη Περιουσία (ΑΕΕΑΠ) να αποκτούν μεγαλύτερη δυναμική. Η παρουσία τους στα χαρτοφυλάκια διαμορφώνεται ως εξής:
- 37% στα γραφεία
- 30% στα καταστήματα λιανικής και τα εμπορικά κέντρα
- 19% στα logistics
- 9% στα ξενοδοχεία
- 5% στην κατοικία
Παρά την ανοδική πορεία, η συμμετοχή των εταιρειών αυτών παραμένει χαμηλότερη σε σύγκριση με τις πιο ώριμες ευρωπαϊκές αγορές. Κύρια αιτία της απόκλισης αυτής αποτελεί η έλλειψη επαρκούς αριθμού μεγάλων, επενδυτικά ώριμων έργων στην Ελλάδα.
Γραφεία και Λιανεμπόριο
Στον τομέα των γραφείων, η ποιότητα υπερισχύει πλέον της τοποθεσίας. Η ζήτηση εστιάζεται σε σύγχρονα, ενεργειακά αποδοτικά κτίρια, γεγονός που διευρύνει την απόσταση μεταξύ ακινήτων υψηλών και χαμηλών προδιαγραφών. Αν και η Αθήνα παραμένει ο βασικός πόλος, το ενδιαφέρον επεκτείνεται σε περιοχές με πυκνό συγκοινωνιακό δίκτυο, πέρα από το παραδοσιακό επιχειρηματικό κέντρο. Η περιορισμένη προσφορά ποιοτικών χώρων διατηρεί τα ποσοστά κενών γραφείων υψηλών προδιαγραφών σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, με τη διαφοροποίηση της αγοράς να αναμένεται ότι θα συνεχιστεί έως το 2027.
Στο λιανεμπόριο, η ανάπτυξη κινείται σε δύο άξονες: τα μικρά, εύκολα προσβάσιμα καταστήματα τροφίμων στις γειτονιές και τα καταστήματα σε προνομιακές τοποθεσίες που εστιάζουν στην αγοραστική εμπειρία. Παράλληλα, τα εμπορικά κέντρα μετεξελίσσονται σε πολυλειτουργικούς προορισμούς ψυχαγωγίας, εστίασης και εκδηλώσεων, με το ηλεκτρονικό εμπόριο να λειτουργεί πλέον συμπληρωματικά.
Logistics και Κατοικία
Τα logistics αποτελούν τον υποκλάδο με τις ισχυρότερες επιδόσεις, λόγω της ανόδου του διεθνούς και ηλεκτρονικού εμπορίου. Ωστόσο, η ανάπτυξη σύγχρονων εγκαταστάσεων συναντά εμπόδια, όπως η έλλειψη κατάλληλης γης, το αυξημένο κατασκευαστικό κόστος, οι δυσκολίες στην αδειοδότηση και η κατακερματισμένη προσφορά. Ο κλάδος στρέφεται πλέον στην αυτοματοποίηση, την αποδοτικότερη αξιοποίηση των χώρων και τη μετατροπή παλαιών βιομηχανικών εγκαταστάσεων σε σύγχρονες αποθήκες.
Στον τομέα της κατοικίας, η αγορά αναδιαμορφώνεται λόγω της αύξησης του κόστους στέγασης με ρυθμούς ταχύτερους από τα εισοδήματα. Η ιδιοκατοίκηση υποχωρεί και η ζήτηση στρέφεται σε μικρότερες κατοικίες. Με το κτιριακό απόθεμα να παραμένει γερασμένο και τις ανακαινίσεις περιορισμένες, η βασική πρόκληση παραμένει η ενίσχυση της προσφοράς κατοικιών και η διασφάλιση της πρόσβασης σε προσιτή στέγη.
Φιλοξενία
Ο κλάδος της φιλοξενίας εμφανίζει σαφή στροφή προς τις μικρότερες μονάδες υψηλής κατηγορίας και τα boutique ξενοδοχεία. Η δυναμικότητα των ξενοδοχείων πέντε αστέρων έχει ενισχυθεί κατά 35% και των τεσσάρων αστέρων κατά 14%, ενώ οι χαμηλότερες κατηγορίες υποχωρούν. Η αύξηση των ξενοδοχειακών εσόδων αποδίδεται κυρίως στις υψηλότερες τιμές, ενώ οι βραχυχρόνιες μισθώσεις εξακολουθούν να λειτουργούν συμπληρωματικά προς το ξενοδοχειακό προϊόν.
