Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τίτλο «Βελτίωση του σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1711 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2024 για την τροποποίηση των οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001 και (ΕΕ) 2019/944 και λοιπές διατάξεις». Η διαδικασία διαβούλευσης ξεκίνησε στις 10 Οκτωβρίου και θα ολοκληρωθεί στις 24 Οκτωβρίου 2026, με στόχο την ενσωμάτωση του ευρωπαϊκού πλαισίου για τον σχεδιασμό της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην ελληνική νομοθεσία.
Ρυθμίσεις για τη λιανική αγορά και τους καταναλωτές
Το νομοσχέδιο εισάγει αλλαγές στις σχέσεις προμηθευτών και καταναλωτών, δίνοντας έμφαση στην προβλεψιμότητα και την προστασία. Μεταξύ των βασικών προβλέψεων είναι η υποχρέωση των προμηθευτών να προσφέρουν συμβάσεις ορισμένου χρόνου με σταθερή τιμή, διάρκειας τουλάχιστον ενός έτους. Κατά τη διάρκεια ισχύος της σύμβασης, ο προμηθευτής δεν επιτρέπεται να μεταβάλει μονομερώς τους όρους ή την τιμή.
Παράλληλα, θεσπίζεται προστασία από τη διακοπή ηλεκτροδότησης κατά τη διάρκεια διαδικασίας επίλυσης διαφοράς, ενώ το μέγιστο διάστημα εκπροσώπησης από τον Προμηθευτή Τελευταίου Καταφυγίου αυξάνεται από τους τρεις στους έξι μήνες. Επιπλέον, επιτρέπεται στους καταναλωτές η σύναψη περισσότερων από μία συμβάσεων προμήθειας ή συμφωνιών κοινής χρήσης ενέργειας στο ίδιο σημείο σύνδεσης, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Συμμετοχή στην παραγωγή και κοινή χρήση ενέργειας
Το σχέδιο νόμου διευρύνει το πλαίσιο για την παραγωγή και ανταλλαγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Νοικοκυριά, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και δημόσιοι φορείς αποκτούν τη δυνατότητα να μοιράζονται ενέργεια από ΑΠΕ μέσω ιδιωτικών συμφωνιών ή κοινών νομικών σχημάτων, με δυνατότητα ανάθεσης της οργάνωσης σε τρίτο πρόσωπο. Στις διατάξεις περιλαμβάνονται επίσης παρεμβάσεις για επαγγελματίες αγρότες, Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης και οικιακούς αυτοκαταναλωτές, καθώς και ρυθμίσεις για την ψηφιοποίηση των διαδικασιών σύνδεσης στο δίκτυο και την αντιμετώπιση του περιορισμένου ηλεκτρικού χώρου.
Επενδύσεις στα νησιά και υποδομές
Σημαντικό μέρος του νομοσχεδίου αφορά την ενεργοποίηση του εθνικού μηχανισμού διαχείρισης πόρων από το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων. Προβλέπεται επενδυτικό πρόγραμμα ύψους 2,3 δισ. ευρώ, το οποίο στοχεύει στον περιορισμό της πετρελαϊκής ηλεκτροπαραγωγής, την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και την ανάπτυξη καθαρότερων ενεργειακών υποδομών στα νησιά.
Πλαίσιο για Κέντρα Δεδομένων και ενεργοβόρες επενδύσεις
Για νέες ενεργοβόρες επενδύσεις, όπως τα Κέντρα Δεδομένων, καθορίζεται ειδικό πλαίσιο λειτουργίας. Οι επενδυτές υποχρεούνται να καλύπτουν το κόστος σύνδεσης και των αναγκαίων έργων ενίσχυσης του ηλεκτρικού συστήματος, ενώ απαιτείται επενδυτική ωριμότητα για τη δέσμευση ηλεκτρικού χώρου. Παράλληλα, τίθεται προϋπόθεση κάλυψης τουλάχιστον του 60% της ετήσιας κατανάλωσής τους από ΑΠΕ. Θεσπίζονται επίσης κανόνες για τη συντήρηση και τον έλεγχο ιδιωτικών δικτύων έργων ΑΠΕ, με έμφαση στην ασφάλεια των υποδομών.
Εποπτεία και διαχείριση κινδύνων
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει ρυθμίσεις για την ενίσχυση της εποπτείας της αγοράς και τον περιορισμό της έκθεσης των καταναλωτών στις διακυμάνσεις των τιμών της χονδρικής αγοράς. Οι προμηθευτές καλούνται να διαχειρίζονται αποτελεσματικότερα τους κινδύνους από τις διακυμάνσεις αυτές, ενώ προβλέπεται μείωση του ενεργειακού κόστους μέσω της χρέωσης Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας.
