Σε σοβαρή προειδοποίηση για τη βιωσιμότητα των δημοσιονομικών μεγεθών των Ηνωμένων Πολιτειών προχώρησε ο οίκος αξιολόγησης Scope Ratings. Στην ανάλυσή του, ο οίκος επισημαίνει ότι το αμερικανικό δημόσιο χρέος οδεύει προς μια τροχιά σημαντικής ανόδου, η οποία ενδέχεται να οδηγήσει τον δείκτη χρέους προς το ΑΕΠ στο επίπεδο του 160% τα επόμενα χρόνια.
Οι παράγοντες πίσω από την εκτόξευση του χρέους
Η ανάλυση της Scope Ratings εστιάζει στην επίμονη αύξηση των δαπανών, η οποία δεν συνοδεύεται από αντίστοιχες αυξήσεις στα δημόσια έσοδα. Η δυναμική αυτή δημιουργεί ένα έλλειμμα που διευρύνεται σταθερά, καθιστώντας τη διαχείριση του χρέους ολοένα και πιο δύσκολη για την αμερικανική κυβέρνηση. Ο οίκος υπογραμμίζει πως η απουσία ενός σαφούς και βιώσιμου σχεδίου για τη συγκράτηση των δαπανών ή την αναμόρφωση του φορολογικού συστήματος αποτελεί τον κύριο μοχλό της επιδείνωσης των δεικτών.
Το ζήτημα του χρέους δεν αποτελεί μόνο οικονομικό πρόβλημα, αλλά συνδέεται άρρηκτα με τη λειτουργία των θεσμών στις ΗΠΑ. Σύμφωνα με την έκθεση, το πολιτικό αδιέξοδο που παρατηρείται συστηματικά στο Κογκρέσο εμποδίζει τη λήψη αποφάσεων που θα μπορούσαν να αντιστρέψουν ή έστω να επιβραδύνουν την ανοδική πορεία του χρέους. Η αδυναμία των πολιτικών δυνάμεων να επιτύχουν συμβιβασμούς σε κρίσιμα νομοθετικά ζητήματα που αφορούν τον προϋπολογισμό ενισχύει την αβεβαιότητα στις αγορές και υπονομεύει την εμπιστοσύνη προς τη δημοσιονομική πειθαρχία της χώρας.
Επιπτώσεις και προκλήσεις για την αμερικανική οικονομία
Η πρόβλεψη για άνοδο του χρέους στο 160% του ΑΕΠ θέτει επί τάπητος το ζήτημα του κόστους δανεισμού. Καθώς το χρέος αυξάνεται, οι τόκοι που καλούνται να πληρώσουν οι ΗΠΑ απορροφούν ένα διαρκώς αυξανόμενο μέρος του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού. Αυτό περιορίζει το δημοσιονομικό περιθώριο για επενδύσεις σε άλλους τομείς, όπως οι υποδομές, η άμυνα ή η κοινωνική πρόνοια, ενώ ταυτόχρονα αυξάνει την εξάρτηση της χώρας από τις διεθνείς κεφαλαιαγορές.
Η Scope Ratings επισημαίνει ότι οι επενδυτές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στην Ουάσιγκτον. Η ικανότητα του πολιτικού συστήματος να ανταποκριθεί στις προκλήσεις αυτές αποτελεί βασικό παράγοντα για τη διατήρηση της πιστοληπτικής αξιολόγησης της χώρας. Η έλλειψη συναίνεσης στο Κογκρέσο, η οποία εκδηλώνεται συχνά μέσα από παρατεταμένες διαπραγματεύσεις για το ανώτατο όριο του χρέους ή τις δαπάνες του κράτους, λειτουργεί ως τροχοπέδη στην εφαρμογή μακροπρόθεσμων λύσεων.
Η έκθεση του οίκου καταλήγει στο συμπέρασμα ότι, χωρίς μια ουσιαστική αλλαγή στη δημοσιονομική στρατηγική και χωρίς την υπέρβαση των πολιτικών εμποδίων, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεχίσουν να αντιμετωπίζουν αυξημένες πιέσεις στα δημόσια οικονομικά τους. Η πορεία προς το 160% του ΑΕΠ δεν είναι απλώς μια μαθηματική πρόβλεψη, αλλά μια αντανάκλαση των δομικών προκλήσεων που αντιμετωπίζει η μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου στο τρέχον γεωπολιτικό και οικονομικό περιβάλλον.


